هر رویدادِ مالی طبقِ اصلِ دوبل، دستِ‌کم دو حساب را درگیر می‌کند: یکی بدهکار و یکی بستانکار، با مبالغِ برابر.
| نوعِ حساب | افزایش | کاهش |
|---|---|---|
| دارایی | بدهکار | بستانکار |
| بدهی | بستانکار | بدهکار |
| حقوقِ صاحبانِ سرمایه | بستانکار | بدهکار |
| هزینه | بدهکار | بستانکار |
| درآمد | بستانکار | بدهکار |
مثال: خریدِ نقدیِ اثاثه به مبلغِ ۵۰ میلیون ریال
| حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|
| اثاثه | ۵۰,۰۰۰,۰۰۰ | — |
| صندوق | — | ۵۰,۰۰۰,۰۰۰ |
یک دارایی (اثاثه) زیاد شد و یک دارایی دیگر (صندوق) به همان اندازه کم شد — معادله دست‌نخورده ماند.
نکته: قبل از ثبت هر سند، سه سؤال بپرسید: کدام حساب‌ها درگیرند؟ هرکدام دارایی/بدهی/سرمایه/هزینه/درآمدند؟ جهتِ تغییر (افزایش یا کاهش) چیست؟