در ادامه‌ی مباحث تحلیل تکنیکال، آشنایی دقیق با نحوه‌ی محاسبه‌ی حجم معامله و انواع سفارش‌های معاملاتی، پیش‌نیاز اجرای درست هر استراتژی در بازار است. در این درس، مفهوم لات، مدیریت سرمایه بر اساس آن، و انواع سفارش‌های آنی و در حال انتظار (Buy/Sell/Stop/Limit) به همراه نحوه‌ی تعیین حد سود و ضرر بررسی می‌شود.
لات (Lot) در بازار فارکس
لات (Lot) واحد استاندارد جهانی برای اندازه‌گیری حجم معاملات در بازار فارکس است. حجم معامله بر اساس واحد ارز پایه مشخص می‌شود و به دسته‌های میکرو لات (۰٫۰۱)، مینی لات (۰٫۱)، استاندارد لات (۱) و لات بزرگ (چند واحد استاندارد) تقسیم می‌شود.
فرمول محاسبه‌ی حجم معامله: حجم معامله = مقدار لات × واحد هر لات. برای مثال، در جفت‌ارز EUR/USD یک واحد لات معادل ۱۰۰٬۰۰۰ واحد از ارز پایه (یورو) است.
مدیریت سرمایه و رابطه‌ی آن با حجم معامله
مدیریت سرمایه یعنی تعیین حجم هر معامله متناسب با سرمایه‌ی موجود، به‌گونه‌ای که ریسک کلی حساب کنترل‌شده باقی بماند. جدول زیر نمونه‌ای از تخصیص تدریجی حجم معامله (بر مبنای لات) را در برابر یک سرمایه‌ی اولیه‌ی مشخص نشان می‌دهد.
در این روش، به‌جای ورود با حجم ثابت به همه‌ی معاملات، حجم هر معامله بر اساس سرمایه‌ی در دسترس و تعداد معاملات هم‌زمان تنظیم می‌شود تا ریسک توزیع‌شده و کنترل‌پذیر بماند.
انواع سفارش‌های معاملاتی
هر سفارش معاملاتی در بازارهای مالی به دو دسته‌ی کلی تقسیم می‌شود: اجرای آنی (Instant Execution) که بلافاصله در قیمت جاری بازار انجام می‌شود (خرید یا فروش)، و سفارش در حال انتظار (Pending Order) که در یک سطح قیمتی از پیش‌تعیین‌شده و در آینده فعال می‌شود.
- سفارش‌های خرید: برای خرید در قیمتی پایین‌تر از قیمت فعلی بازار استفاده می‌شوند و در صورت افزایش قیمت بازار فعال می‌شوند.
- سفارش‌های فروش: برای فروش در قیمتی بالاتر از قیمت فعلی بازار استفاده می‌شوند و در صورت کاهش قیمت بازار فعال می‌شوند.
- سفارش‌های در حال انتظار: سفارش‌هایی هستند که تا رسیدن قیمت بازار به سطح تعیین‌شده توسط معامله‌گر، غیرفعال باقی می‌مانند.
حد سود و حد ضرر (TP و SL)
در هر معامله، صرف‌نظر از نوع سفارش، معمولاً دو سطح کلیدی تعیین می‌شود: حد سود (Take Profit) که معامله را در سطح سود مشخص‌شده می‌بندد، و حد ضرر (Stop Loss) که معامله را در سطح ضرر مشخص‌شده می‌بندد.
استفاده از حد سود و حد ضرر، ابزار اصلی مدیریت سرمایه و کاهش ریسک در هر معامله است؛ بدون این دو سطح، معامله بدون کنترل باز می‌ماند و می‌تواند زیان بزرگی به همراه داشته باشد.
محدوده و تعریف سفارش‌های در حال انتظار (پندینگ اردر)
هر سفارش در حال انتظار در فاصله‌ی مشخصی بالاتر یا پایین‌تر از قیمت جاری بازار ثبت می‌شود. این فاصله بسته به نوع سفارش (Buy Stop، Buy Limit، Sell Stop، Sell Limit) تعیین‌کننده‌ی جهت فعال‌سازی آن است.
- Buy Stop: خرید در قیمتی بالاتر از قیمت جاری بازار (پیش‌بینی ادامه‌ی روند صعودی).
- Buy Limit: خرید در قیمتی پایین‌تر از قیمت جاری بازار (پیش‌بینی اصلاح قیمت و بازگشت به صعود).
- Sell Stop: فروش در قیمتی پایین‌تر از قیمت جاری بازار (پیش‌بینی ادامه‌ی روند نزولی).
- Sell Limit: فروش در قیمتی بالاتر از قیمت جاری بازار (پیش‌بینی اصلاح قیمت و بازگشت به نزول).
پنجره‌ی ثبت سفارش در پلتفرم معاملاتی
در پلتفرم‌های معاملاتی مانند متاتریدر، معامله‌گر می‌تواند نوع سفارش (اجرای آنی یا در حال انتظار)، حجم معامله (لات) و در صورت نیاز، حداکثر انحراف قیمت مجاز (پیپ) را پیش از ثبت سفارش تعیین کند.
BUY — معامله‌ی خرید
معامله‌ی Buy در نقطه‌ی ورود فعلی و به‌صورت آنی انجام می‌شود. این نوع معامله معمولاً در روند صعودی و پس از پایان موج اصلاحی نزولی بازار استفاده می‌شود؛ حد سود بالاتر و حد ضرر پایین‌تر از نقطه‌ی ورود تعیین می‌شود.
BUY STOP
در سفارش Buy Stop، خرید در قیمتی بالاتر از قیمت جاری بازار ثبت می‌شود. این سفارش زمانی استفاده می‌شود که معامله‌گر انتظار دارد با شکست یک سطح مقاومتی، روند صعودی ادامه پیدا کند.
در مثال بالا، سفارش خرید در فاصله‌ی معینی (بر حسب پیپ) بالاتر از قیمت جاری بازار ثبت می‌شود و تنها در صورت رسیدن قیمت به آن سطح، فعال و اجرا می‌شود.
BUY STOP LIMIT
سفارش Buy Stop Limit، ترکیبی دو مرحله‌ای است: ابتدا سطح Stop (بالاتر از قیمت جاری) و سپس سطح Limit (پایین‌تر از سطح Stop) تعیین می‌شود. با رسیدن قیمت به سطح Stop، سفارش خرید محدود در سطح Limit ثبت می‌شود.
SELL STOP
در سفارش Sell Stop، فروش در قیمتی پایین‌تر از قیمت جاری بازار ثبت می‌شود. این سفارش معمولاً برای فعال‌سازی دستور فروش پس از شکست یک سطح حمایتی و ادامه‌ی روند نزولی استفاده می‌شود.
SELL LIMIT
سفارش Sell Limit، فروش را در قیمتی بالاتر از قیمت جاری بازار ثبت می‌کند. این سفارش زمانی به کار می‌رود که معامله‌گر انتظار دارد بازار پس از یک اصلاح صعودی کوتاه، دوباره روند نزولی خود را ادامه دهد.
SELL STOP LIMIT
سفارش Sell Stop Limit نیز مانند Buy Stop Limit دو مرحله‌ای است، اما در جهت نزولی: ابتدا سطح Stop (پایین‌تر از قیمت جاری) و سپس سطح Limit (پایین‌تر از سطح Stop) تعیین می‌شود. با رسیدن قیمت به سطح اول، سفارش فروش محدود در سطح دوم ثبت می‌شود.
در پایان این درس، معامله‌گر باید بتواند بر اساس تحلیل روند و سطوح حمایت/مقاومت، نوع سفارش مناسب (آنی یا در حال انتظار) و همراه با حد سود و حد ضرر مشخص را انتخاب و در پلتفرم معاملاتی ثبت کند.
همان‌طور که در تصویر بالا دیده می‌شود، بهترین نقطه‌ی خرید کف قیمتی (دره) و بهترین نقطه‌ی فروش سقف قیمتی (قله) است؛ ورود در حمایت و خروج در مقاومت، اصل هر دو نوع معامله‌ی خرید و فروش را نشان می‌دهد.
در بازار بولیش (صعودی) استراتژی خرید در نقاط حمایت و در بازار بیر (نزولی) استراتژی فروش در نقاط مقاومت دنبال می‌شود تا ریسک معامله کنترل و بازدهی افزایش یابد.