حسابرسی، بررسیِ مستقل و مستندِ اسناد و حساب‌هایِ یک سازمان است تا معلوم شود آیا صورت‌هایِ مالیِ تهیه‌شده، به‌طورِ واقعی و منصفانه، وضعیتِ مالیِ سازمان را نشان می‌دهند یا نه. حسابرس در گزارشِ خود چهار موضوع را اثبات یا رد می‌کند:
- اثباتِ وجود: دارایی و رویدادِ ثبت‌شده واقعاً وجود دارد
- اثباتِ مالکیت: دارایی متعلق به همان سازمان است، نه سازمانِ دیگر
- اثباتِ تمامیت: هیچ رویدادِ مالیِ مهمی از قلم نیفتاده است
- صحتِ انعکاس: رویدادها با رقمِ درست و در حسابِ درست ثبت شده‌اند
جایگاهِ حسابرس در میانِ مشاغلِ حسابداری
| شغل | وظیفه‌یِ اصلی |
|---|---|
| حسابدار / حسابدارِ عمومی | ثبتِ رویدادهایِ مالی و تهیه‌یِ صورت‌هایِ مالی |
| کمک‌حسابرس | اجرایِ رسیدگی‌هایِ جزئی طبقِ برنامه‌یِ حسابرسِ ارشد |
| حسابرسِ ارشد | تعیینِ حدود و روشِ رسیدگی، تقسیمِ کار، جمع‌بندیِ نتیجه |
| مدیرِ حسابرسی | نظارتِ کلی بر چند پروژه‌یِ حسابرسیِ هم‌زمان |
نکته: اگر یک شرکت ۵۰۰ فاکتورِ فروش در سال ثبت کرده باشد، حسابرس معمولاً همه‌یِ ۵۰۰ فاکتور را بازبینی نمی‌کند؛ بلکه با روشِ نمونه‌گیری، مثلاً ۳۰ فاکتور را به‌صورتِ تصادفی یا هدفمند انتخاب و بررسی می‌کند و نتیجه را به کلِ جامعه تعمیم می‌دهد.