ارزِ دیجیتال (Cryptocurrency) یک دارایی الکترونیکی است که برخلافِ پول‌هایِ رایج، توسطِ هیچ بانکِ مرکزی یا دولتی صادر و مدیریت نمی‌شود؛ اعتبار و امنیتِ آن از طریقِ رمزنگاری (Cryptography) و یک شبکه‌ی توزیع‌شده از رایانه‌ها تأمین می‌شود، نه یک نهادِ واسط.
ستونِ فقراتِ اکثرِ ارزهایِ دیجیتال، فناوریِ «بلاک‌چین» (Blockchain) است: یک دفترِ حساباتِ عمومی و غیرقابلِ تغییر که هر تراکنش پس از تأیید، در قالبِ یک «بلاک» (block) به زنجیره‌ای از بلاک‌هایِ قبلی افزوده می‌شود. هر بلاکِ تازه به بلاکِ ماقبلِ خود ارجاع می‌دهد؛ به همین دلیل تغییرِ یک تراکنشِ قدیمی مستلزمِ تغییرِ همه‌ی بلاک‌هایِ بعد از آن است — کاری که در یک شبکه‌ی بزرگ عملاً غیرممکن است.
چرا بلاک‌چین قابلِ اعتماد است؟
- توزیع‌شدگی: به‌جایِ یک سرورِ مرکزی، هزاران گره (Node) در سراسرِ جهان نسخه‌ای یکسان از دفترِ حسابات را نگه می‌دارند.
- اجماع (Consensus): تراکنش‌هایِ تازه فقط وقتی معتبر شناخته می‌شوند که اکثریتِ شبکه بر سرِ صحتِ آن‌ها به توافق برسند.
- شفافیت: در اغلبِ بلاک‌چین‌هایِ عمومی، هر کاربری می‌تواند تاریخچه‌ی کاملِ تراکنش‌ها را مشاهده کند، هرچند هویتِ واقعیِ افراد پشتِ آدرس‌ها معمولاً پنهان می‌ماند.
نکته: بیت‌کوین (۲۰۰۹) اولین و شناخته‌شده‌ترین کاربردِ عملیِ بلاک‌چین بود، اما امروز صدها شبکه‌ی بلاک‌چینیِ دیگر (اتریوم، بایننس‌چین، سولانا و...) هرکدام با اهداف و سرعت‌هایِ متفاوت فعال‌اند.