واحد صنفی معمولاً با دو نوع مالیات اصلی سروکار دارد: «مالیات بر ارزش افزوده» که در هر فروش از مشتری دریافت و در هر خرید به فروشنده پرداخت می‌شود و تفاوت آن هر دوره به اداره‌ی مالیات پرداخت یا استرداد می‌گردد؛ و «مالیات بر عملکرد (درآمد)» که در پایان سال مالی بر مبنای سود مشمول مالیات محاسبه می‌شود. نگهداری صورت‌حساب‌های خرید و فروش دارای کد اقتصادی، شرط لازم برای اظهارنامه‌ی صحیح است.
مثال محاسبه‌ی مالیات بر ارزش افزوده‌ی یک دوره
| شرح | مبلغ |
|---|---|
| ارزش افزوده‌ی دریافتی از مشتریان (فروش) | ۱۸,۰۰۰,۰۰۰ ریال |
| ارزش افزوده‌ی پرداختی به تأمین‌کنندگان (خرید) | (۱۱,۰۰۰,۰۰۰) ریال |
| مانده‌ی قابل‌پرداخت به اداره‌ی مالیات | ۷,۰۰۰,۰۰۰ ریال |
نکته: مالیات بر ارزش افزوده هرگز جزء درآمد یا هزینه‌ی واحد صنفی نیست؛ فقط از طریق آن عبور می‌کند و در حساب بدهی «مالیات بر ارزش افزوده پرداختنی» ثبت می‌شود.