وقتی قیمت خرید کالا در طول ماه چند بار تغییر میکند، واحد صنفی باید تصمیم بگیرد که موجودی پایان دوره و بهای تمامشدهی کالای فروشرفته را با کدام روش محاسبه کند. سه روش رایج عبارتاند از: «اولین صادره از اولین وارده» (FIFO) که فرض میکند کالاهایی که زودتر خریداری شدهاند، زودتر فروخته میشوند؛ «میانگین موزون» که بهای واحد را از تقسیم جمع بهای کالای موجود بر تعداد کل به دست میآورد؛ و «شناسایی ویژه» که برای کالاهای گران و کمتعداد (مانند طلا یا خودرو) بهای واقعی هر قلم را دنبال میکند.
مثال: محاسبه به روش FIFO
| رویداد | تعداد | بهای واحد (ریال) |
|---|---|---|
| موجودی اول دوره | ۱۰۰ | ۴۰,۰۰۰ |
| خرید دوم | ۱۵۰ | ۴۵,۰۰۰ |
| فروش دوره (۱۸۰ عدد) | از موجودی اول (۱۰۰) و بخشی از خرید دوم (۸۰) | بهای تمامشده = ۴,۰۰۰,۰۰۰ + ۳,۶۰۰,۰۰۰ = ۷,۶۰۰,۰۰۰ |