نرخ ارز، سیاستهای دولت و نقدینگی از متغیرهای پرتأثیر بر سود شرکتها و جریان پول میان بازارها هستند.
بازار ارز و اجزای آن
نرخ ارز نتیجهٔ عرضه و تقاضای ارز است و تحتتأثیر ذخایر ارزی، تراز پرداختها، رژیم ارزی (شناور، ثابت یا چندنرخی) و انتظارات قرار دارد. اثر بر شرکتها یکسان نیست: صادراتمحورها (درآمد ارزی و هزینهٔ ریالی) معمولاً از افزایش نرخ ارز سود میبرند؛ وارداتمحورها یا شرکتهای دارای بدهی ارزی بیشتر آسیب میبینند.
سیاستها و ابزارهای مالی
| نوع سیاست | مجری | نمونه ابزار |
|---|---|---|
| پولی | بانک مرکزی | نرخ سپردهٔ قانونی، عملیات بازار باز، نرخ بهره و سقف اعتبار |
| مالی | دولت | مالیات، مخارج جاری و عمرانی، یارانه |
نقدینگی و عوامل مؤثر بر آن
نقدینگی (M۲) شامل پول (اسکناس و سپردهٔ دیداری) و شبهپول (سپردههای غیردیداری) است. رابطهٔ ساده: نقدینگی = پایهٔ پولی × ضریب فزایندهٔ پولی. رشد پایهٔ پولی (خلق پول بانک مرکزی، خالص دارایی خارجی) و رفتار بانکها در اعطای اعتبار، نقدینگی را بالا میبرد. نقدینگی تازه از بازارهایی مانند سپرده، سهام، ارز، طلا و مسکن عبور میکند؛ مقایسهٔ بازده این بازارها برای تحلیلگر اهمیت دارد.
یادآوری: محتوای این درس آموزشی است و توصیهٔ مالی یا سرمایهگذاری نیست؛ مثالهای عددی فرضیاند.
