میانگینِ صنعتیِ داوجونز (Dow Jones Industrial Average یا DJIA) یکی از قدیمی‌ترین و پرارجاع‌ترین شاخص‌هایِ بازارِ سهامِ جهان است. نخستین‌بار در ۲۶ مه ۱۸۹۶ منتشر شد؛ آن زمان فقط ۱۲ سهم داشت و از ۱۹۲۸ به بعد شمارِ اعضایِ آن ۳۰ شرکتِ بزرگِ آمریکایی بوده است. این ۳۰ شرکت از بورسِ نیویورک (NYSE) و بازارِ نزدک (NASDAQ) انتخاب می‌شوند و برایِ ارزیابیِ عملکردِ شرکت‌هایِ بزرگ و مقایسه‌یِ معاملات به کار می‌روند.
چه کسی شاخص را مدیریت می‌کند؟
این شاخص از دیرباز با نامِ روزنامه‌یِ وال‌استریت ژورنال گره خورده است. امروز محاسبه و مدیریتِ آن با مؤسسه‌یِ S&P Dow Jones Indices است و اعضایِ آن را کمیته‌یِ اختصاصیِ همین مؤسسه انتخاب می‌کند، نه یک فرمولِ ثابت؛ به همین دلیل تغییرِ اعضا کم‌وبیش نادر است و پیشاپیش اعلام می‌شود.
روشِ محاسبه: شاخصِ قیمت‌محور
داوجونز یک شاخصِ قیمت‌محور است: مقدارِ آن برابر است با مجموعِ قیمتِ سهامِ ۳۰ شرکت تقسیم بر عددی به نامِ «مقسوم‌علیه» (Divisor). مقسوم‌علیه هر بار که یکی از شرکت‌ها سهامش را تقسیم (Split) کند یا عضوی عوض شود تغییر می‌کند تا خودِ عددِ شاخص بی‌دلیل نپرد؛ در ژوئیه‌یِ ۲۰۲۶ حدودِ ۰٫۱۶۸ بوده است.
نتیجه‌یِ این روش این است که سهمِ هر شرکت به قیمتِ هر سهمِ آن بستگی دارد، نه اندازه‌یِ شرکت. نمونه‌یِ واقعی از اعلامیه‌یِ رسمیِ ژوئنِ ۲۰۲۶: سهمِ ورایزن با قیمتِ حدودِ ۴۵ دلار فقط حدودِ نیم‌درصدِ وزنِ شاخص را داشت، در حالی که آلفابت با قیمتی حدودِ ۳۵۰ دلار (تقریباً هشت برابر) قرار بود حدودِ ۴٪ وزن بگیرد.
فهرستِ به‌روزِ ۳۰ شرکتِ داوجونز (سپتامبرِ ۲۰۲۶)
فهرستِ زیر بر اساسِ آخرین ترکیبِ اعلام‌شده‌یِ شاخص تنظیم شده است (ترتیب بر اساسِ نمادِ بورسی).
| ردیف | نماد | شرکت | حوزه‌یِ فعالیت |
|---|---|---|---|
| ۱ | AAPL | اپل | فناوریِ اطلاعات |
| ۲ | AMGN | امجن | داروسازی و زیست‌فناوری |
| ۳ | AMZN | آمازون | خرده‌فروشی و تجارتِ الکترونیک |
| ۴ | AXP | امریکن اکسپرس | خدماتِ مالی |
| ۵ | BA | بوئینگ | هوافضا و دفاع |
| ۶ | CAT | کاترپیلار | ماشین‌آلاتِ سنگین و معدنی |
| ۷ | CRM | سیلزفورس | نرم‌افزارِ ابری |
| ۸ | CSCO | سیسکو سیستمز | فناوریِ اطلاعات و تجهیزاتِ شبکه |
| ۹ | CVX | شورون | نفت و گاز |
| ۱۰ | DIS | والت دیزنی | رسانه و سرگرمی |
| ۱۱ | GOOGL | آلفابت (شرکتِ مادرِ گوگل) | خدماتِ ارتباطی و فناوری |
| ۱۲ | GS | گلدمن ساکس | خدماتِ مالی |
| ۱۳ | HD | هوم دیپو | خرده‌فروشی |
| ۱۴ | HON | هانیول تکنولوژیز | صنعتی و فناوری |
| ۱۵ | IBM | آی‌بی‌ام | فناوریِ اطلاعات |
| ۱۶ | JNJ | جانسون‌اندجانسون | داروسازی و مراقبتِ بهداشتی |
| ۱۷ | JPM | جی‌پی‌مورگان چیس | خدماتِ مالی |
| ۱۸ | KO | کوکاکولا | کالایِ مصرفی (نوشیدنی) |
| ۱۹ | MCD | مک‌دونالد | غذا و رستوران |
| ۲۰ | MMM | تری‌ام (3M) | صنعتیِ چندبخشی |
| ۲۱ | MRK | مرک | داروسازی |
| ۲۲ | MSFT | مایکروسافت | فناوریِ اطلاعات |
| ۲۳ | NKE | نایکی | پوشاک و ورزش |
| ۲۴ | NVDA | انویدیا | نیمه‌رسانا |
| ۲۵ | PG | پروکتر‌اندگمبل | کالایِ مصرفیِ تندمصرف |
| ۲۶ | SHW | شروین‌ویلیامز | مواد (رنگ و پوشش) |
| ۲۷ | TRV | تراولرز | بیمه |
| ۲۸ | UNH | یونایتدهلث | مراقبتِ بهداشتیِ مدیریت‌شده |
| ۲۹ | V | ویزا | پرداخت و خدماتِ مالی |
| ۳۰ | WMT | والمارت | خرده‌فروشی |
تغییراتِ اخیرِ ترکیبِ شاخص
| تاریخ | ورودی | خروجی | توضیح |
|---|---|---|---|
| ۲۶ فوریه‌یِ ۲۰۲۴ | آمازون | والگرینز بوتز آلاینس | پس از تقسیمِ سهامِ والمارت و کاهشِ وزنِ بخشِ خرده‌فروشی |
| ۸ نوامبرِ ۲۰۲۴ | انویدیا؛ شروین‌ویلیامز | اینتل؛ Dow Inc. | تازه‌کردنِ حضورِ نیمه‌رسانا و مواد در شاخص |
| ۲۹ ژوئنِ ۲۰۲۶ | آلفابت | ورایزن | ورایزن از ۲۰۰۴ عضو بود؛ هانیول پس از جداسازیِ بخشِ هوافضا با نامِ Honeywell Technologies در شاخص ماند |
تفاوتِ این درس با متنِ کتاب
جدولِ ۳۰ شرکتیِ کتابِ مرجع مربوط به حدودِ سالِ ۲۰۱۸ است؛ شرکت‌هایی مثلِ DowDuPont، United Technologies، فایزر، اکسان‌موبیل، اینتل، ورایزن و والگرینز دیگر عضو نیستند یا نام و شکلشان تغییر کرده است. همچنین این جمله‌یِ کتاب که آلفابت و آمازون «به دلیلِ وزنِ بالا» امکانِ ورود به میانگین را ندارند دیگر درست نیست: آمازون از ۲۰۲۴ و آلفابت از ۲۰۲۶ عضوِ داوجونز هستند. (متای فیسبوک در فهرستِ فعلی نیست.)